来日1年目 日本生活オリエンテーション｜第2回
日本で自転車に乗るときの基本ルール
Aturan Dasar Mengendarai Sepeda di Jepang
企業・監理団体・登録支援機関の担当者へ：このページのURLを、実習生・特定技能外国人のスマートフォンへ送ってご活用ください。本人が4言語から選び、画像を見ながら一人で学べます。
Can-do：日本で自転車に安全に乗り、通勤や買い物で事故・違反を防ぐことができる。
🌐 Please select your language
自転車は便利です。でも、日本では自転車も「車のなかま」です。毎日使う前に、この8つを覚えましょう。
Bicycles are convenient, but in Japan they are vehicles. Learn these eight rules before riding every day.
Sepeda memang praktis, tetapi di Jepang sepeda termasuk kendaraan. Pelajari delapan aturan ini sebelum menggunakannya setiap hari.
Xe đạp rất tiện lợi, nhưng tại Nhật xe đạp cũng là phương tiện giao thông. Hãy học 8 quy tắc này trước khi sử dụng hằng ngày.
① 自転車は「車のなかま」じてんしゃ は くるま の なかま｜Jitensha wa kuruma no nakama
👀 見る自転車と車が、同じ「車両」のグループに入っています。
💡 意味日本の法律では、自転車は「軽車両」で、車両のなかまです。歩道は歩く人の場所です。
✅ すること車道を走ることが基本です。標識があるときなど歩道を走れる場合も、車道寄りをゆっくり走り、歩く人を優先します。邪魔になるときは止まります。
❌ 歩道で歩く人の間を速く走らない。
👀 LookThe bicycle and car are shown in the same vehicle group.
💡 MeaningUnder Japanese law, a bicycle is a light vehicle. Sidewalks are primarily for pedestrians.
✅ DoUse the roadway in principle. When sidewalk riding is permitted, use the side nearest the roadway at a speed that lets you stop immediately. Give pedestrians priority and stop if you obstruct them.
❌ Do not speed between pedestrians.
👀 LihatSepeda dan mobil ditampilkan dalam kelompok kendaraan yang sama.
💡 ArtiMenurut hukum Jepang, sepeda adalah kendaraan ringan. Trotoar terutama untuk pejalan kaki.
✅ LakukanPada dasarnya gunakan jalan raya. Jika boleh di trotoar, gunakan bagian dekat jalan dengan kecepatan yang memungkinkan segera berhenti. Dahulukan pejalan kaki dan berhenti jika menghalangi mereka.
❌ Jangan melaju cepat di antara pejalan kaki.
👀 NhìnXe đạp và ô tô được xếp cùng nhóm phương tiện.
💡 Ý nghĩaTheo luật Nhật Bản, xe đạp là xe thô sơ và thuộc nhóm phương tiện giao thông. Vỉa hè chủ yếu dành cho người đi bộ.
✅ Hành độngVề nguyên tắc hãy đi dưới lòng đường. Khi được phép đi trên vỉa hè, đi ở phần gần lòng đường với tốc độ có thể dừng ngay. Ưu tiên người đi bộ và dừng lại nếu cản trở họ.
❌ Không chạy nhanh giữa người đi bộ.
② 車道の左側を走るしゃどう の ひだりがわ｜Shadō no hidarigawa
👀 見る上へ進む自転車が、車道の左端を走っています。
💡 意味車道では左側通行です。右側を走ることを「逆走」といいます。
✅ すること道路の中央から左側の部分を、できるだけ左端に寄って走ります。
⭕ 左側を、車と同じ向きに走る。
❌ 右側を逆走しない。
👀 LookThe bicycle is moving upward along the left edge of the roadway.
💡 MeaningRide on the left side of the roadway. Riding on the right is wrong-way riding.
✅ DoUse the left half of the road and keep as close as possible to its left edge.
❌ Do not ride against traffic.
👀 LihatSepeda bergerak ke atas di tepi kiri jalan.
💡 ArtiDi jalan raya, gunakan sisi kiri. Berjalan di sisi kanan adalah melawan arus.
✅ LakukanGunakan bagian kiri jalan dan berjalan sedekat mungkin dengan tepi kiri.
❌ Jangan melawan arus di sisi kanan.
👀 NhìnXe đạp đi lên ở sát mép trái lòng đường.
💡 Ý nghĩaDưới lòng đường phải đi bên trái. Đi bên phải là đi ngược chiều.
✅ Hành độngĐi ở phần đường bên trái và sát mép trái nhất có thể.
❌ Không đi ngược chiều bên phải.
③ 信号と「止まれ」を守るしんごう・とまれ｜Shingō / Tomare
👀 見る赤い信号と「止まれ」の標識があります。
💡 意味自転車も信号と標識を守ります。
✅ すること停止線の前で止まり、右・左・右を見てから進みます。
止まれ（とまれ）
Tomare
ここで完全に止まります。
👀 LookThere is a red signal and a STOP sign.
💡 MeaningBicycles must obey signals and signs.
✅ DoStop before the line. Look right, left and right again before moving.
止まれ（とまれ）
Tomare
Come to a complete stop here.
👀 LihatAda lampu merah dan rambu STOP.
💡 ArtiSepeda juga harus mematuhi lampu dan rambu.
✅ LakukanBerhenti sebelum garis. Lihat kanan, kiri, lalu kanan lagi.
止まれ（とまれ）
Tomare
Berhenti sepenuhnya di sini.
👀 NhìnCó đèn đỏ và biển STOP.
💡 Ý nghĩaXe đạp cũng phải tuân thủ đèn và biển báo.
✅ Hành độngDừng trước vạch. Nhìn phải, trái rồi phải một lần nữa.
止まれ（とまれ）
Tomare
Phải dừng hẳn tại đây.
④ 夜はライト・ヘルメットよる は ライト・ヘルメット｜Yoru wa raito / herumetto
👀 見る夜、ライトをつけ、ヘルメットをかぶって走っています。
💡 意味夜のライト点灯は義務です。ヘルメットはすべての年齢で着用する努力義務があります。
✅ すること夜は必ずライトをつけます。自分を守るため、ヘルメットを正しくかぶります。
❌ ライトが壊れたまま乗らない。
👀 LookThe rider uses a light and wears a helmet at night.
💡 MeaningA light is legally required at night. Riders of every age have a legal duty to make an effort to wear a helmet.
✅ DoAlways turn on the light at night. Wear a helmet correctly to protect yourself.
❌ Do not ride with a broken light.
👀 LihatPengendara menyalakan lampu dan memakai helm pada malam hari.
💡 ArtiMenyalakan lampu pada malam hari adalah kewajiban hukum. Semua usia wajib berupaya memakai helm.
✅ LakukanSelalu nyalakan lampu pada malam hari. Pakai helm dengan benar untuk melindungi diri.
❌ Jangan berkendara jika lampu rusak.
👀 NhìnNgười đi xe bật đèn và đội mũ bảo hiểm vào ban đêm.
💡 Ý nghĩaBật đèn ban đêm là nghĩa vụ pháp luật. Người đi xe ở mọi độ tuổi có nghĩa vụ cố gắng đội mũ bảo hiểm.
✅ Hành độngLuôn bật đèn vào ban đêm. Đội mũ bảo hiểm đúng cách để bảo vệ bản thân.
❌ Không đi khi đèn bị hỏng.
⑤ スマホ・傘・大きい音はやめるスマホ・かさ・おおきい おと｜Sumaho / kasa / ōkii oto
👀 見る自転車を止めてから、スマホを使っています。上には3つの禁止マークがあります。
💡 意味手に持ったスマホだけでなく、自転車に付けたスマホを見続けることも禁止です。イヤホンは、必要な音や声が聞こえない状態での運転が禁止です。
✅ すること安全な場所に止まってからスマホを使います。傘差し運転は危険なので、雨の日はレインコートを使います。
❌ 乗りながらスマホを見ない。傘を差さない。周りの音が聞こえない状態にしない。
❌ お酒を飲んだら、自転車を運転しない。自転車の飲酒運転は禁止です。
傘やイヤホンの細かいルールは、都道府県の公安委員会規則なども確認してください。
👀 LookThe rider stopped the bicycle before using a phone. Three prohibition symbols are shown above.
💡 MeaningLooking continuously at a mounted phone is also prohibited. Earphones are prohibited when they prevent you from hearing sounds or voices needed for safe riding.
✅ DoStop in a safe place before using your phone. Umbrella riding is dangerous, so wear a raincoat.
❌ Do not look at a phone, hold an umbrella, or block surrounding sounds while riding.
❌ Never ride after drinking alcohol. Drunk bicycle riding is prohibited.
Detailed umbrella and earphone rules may also be set by each prefectural public safety commission.
👀 LihatPengendara berhenti sebelum memakai ponsel. Di atas ada tiga tanda larangan.
💡 ArtiTerus melihat ponsel yang dipasang pada sepeda juga dilarang. Earphone dilarang jika membuat suara atau peringatan penting tidak terdengar.
✅ LakukanBerhenti di tempat aman sebelum memakai ponsel. Mengendarai sambil memakai payung berbahaya; gunakan jas hujan.
❌ Jangan melihat ponsel, memegang payung, atau menutup suara sekitar saat bersepeda.
❌ Jangan mengendarai sepeda setelah minum alkohol. Mengemudi dalam keadaan mabuk dilarang.
Aturan rinci tentang payung dan earphone juga dapat ditetapkan oleh komisi keselamatan publik tiap prefektur.
👀 NhìnNgười đi xe đã dừng lại rồi mới dùng điện thoại. Phía trên có ba dấu cấm.
💡 Ý nghĩaNhìn liên tục vào điện thoại gắn trên xe cũng bị cấm. Tai nghe bị cấm khi làm bạn không nghe được âm thanh hoặc lời cảnh báo cần thiết.
✅ Hành độngDừng ở nơi an toàn rồi mới dùng điện thoại. Cầm ô khi đi xe rất nguy hiểm; trời mưa hãy mặc áo mưa.
❌ Không nhìn điện thoại, cầm ô hoặc làm mất khả năng nghe âm thanh xung quanh khi đang đi.
❌ Không đi xe đạp sau khi uống rượu. Đi xe đạp khi có rượu là hành vi bị cấm.
Quy định chi tiết về ô và tai nghe còn có thể do Ủy ban An toàn Công cộng của từng tỉnh quy định.
⑥ 決められた駐輪場へ止めるちゅうりんじょう｜Chūrinjō
👀 見る自転車を置くための「駐輪場」があります。
💡 意味道路、駅前、店の入口、アパートの入口は駐輪場ではありません。
✅ すること会社・寮・駅の決められた場所へ止め、鍵をかけます。
駐輪場（ちゅうりんじょう）
Chūrinjō
自転車を置く場所です。
👀 LookThere is a designated bicycle parking area.
💡 MeaningRoads, station fronts and entrances are not parking areas.
✅ DoPark in the designated company, dormitory or station area and lock the bicycle.
👀 LihatAda tempat parkir sepeda yang ditentukan.
💡 ArtiJalan, depan stasiun, toko, dan pintu apartemen bukan tempat parkir.
✅ LakukanParkir di tempat yang ditentukan dan kunci sepeda.
👀 NhìnCó khu vực để xe đạp được quy định.
💡 Ý nghĩaĐường, trước ga, cửa hàng và lối vào căn hộ không phải nơi để xe.
✅ Hành độngĐể xe đúng khu vực và khóa xe.
⑦ 2026年4月から「青切符」あおきっぷ｜Ao kippu
大切：2026年4月1日から、16歳以上の自転車運転者に青切符の制度が始まりました。
👀 見る警察官から「青切符」と「納付書」を渡されることがあります。
💡 意味基本は指導・警告ですが、事故につながる悪質・危険な反則行為などは青切符の対象です。飲酒運転やあおり運転など重大な違反は、青切符ではなく刑事手続の対象になることがあります。
✅ すること警察官の説明を聞きます。違反を認める場合は、取締りの翌日から原則7日以内に、納付書を銀行や郵便局の窓口へ持参して反則金を仮納付します。分からないときは会社や支援担当者へ連絡します。
❌ 現場で警察官に反則金を渡しません。
やさしく 説明してください。
Yasashiku setsumei shite kudasai.
Important: Since April 1, 2026, the blue-ticket system applies to bicycle riders aged 16 or older.
👀 LookA police officer may issue a blue ticket and a payment slip.
💡 MeaningGuidance and warnings remain the basic response, but malicious or dangerous ticketable violations may receive a blue ticket. Serious violations such as drunk or aggressive riding may instead enter criminal proceedings.
✅ DoListen to the officer. If you accept the violation, in principle make provisional payment within seven days starting the day after enforcement, using the slip at a bank or post-office counter. Contact your company or support staff if unsure.
❌ Never pay money to an officer at the scene.
Penting: Sejak 1 April 2026, sistem surat tilang biru berlaku bagi pengendara sepeda berusia 16 tahun ke atas.
👀 LihatPolisi dapat memberikan surat tilang biru dan slip pembayaran.
💡 ArtiSecara umum polisi tetap memberi arahan atau peringatan, tetapi pelanggaran yang buruk atau berbahaya dapat dikenai surat biru. Pelanggaran berat seperti mengendarai dalam keadaan mabuk atau agresif dapat diproses secara pidana.
✅ LakukanDengarkan penjelasan polisi. Jika mengakui pelanggaran, pada prinsipnya lakukan pembayaran sementara dalam tujuh hari mulai hari setelah penindakan, dengan membawa slip ke loket bank atau kantor pos. Hubungi perusahaan atau petugas pendukung jika ragu.
❌ Jangan pernah memberikan uang kepada polisi di lokasi.
Quan trọng: Từ ngày 1/4/2026, hệ thống phiếu xanh áp dụng cho người đi xe đạp từ 16 tuổi trở lên.
👀 NhìnCảnh sát có thể giao phiếu xanh và giấy nộp tiền.
💡 Ý nghĩaThông thường cảnh sát vẫn hướng dẫn hoặc cảnh cáo, nhưng hành vi vi phạm xấu hoặc nguy hiểm có thể bị phiếu xanh. Vi phạm nghiêm trọng như đi xe khi có rượu hoặc lái xe hung hăng có thể bị xử lý hình sự.
✅ Hành độngNghe cảnh sát giải thích. Nếu thừa nhận vi phạm, về nguyên tắc hãy tạm nộp tiền trong vòng bảy ngày tính từ ngày sau khi bị xử lý, bằng giấy nộp tiền tại quầy ngân hàng hoặc bưu điện. Nếu chưa rõ, hãy liên hệ công ty hoặc người hỗ trợ.
❌ Không đưa tiền cho cảnh sát tại hiện trường.
⑧ 事故・警察のときじこ・けいさつ｜Jiko / keisatsu
👀 見る事故のあと、自転車を止め、安全な場所から110番しています。
💡 意味小さい事故でも、そのまま帰ってはいけません。自転車の事故も警察へ報告します。
✅ すること①まず止まる。②けが人を助け、必要なら119番する。③ほかの事故が起きないよう安全を確保する。④110番して警察へ報告する。⑤会社・寮の担当者にも連絡する。
日本語が よく 分かりません。会社に 電話します。
Nihongo ga yoku wakarimasen. Kaisha ni denwa shimasu.
👀 LookAfter an accident, the bicycle is stopped and the rider calls 110 from a safe place.
💡 MeaningDo not leave even after a small accident. Bicycle accidents must also be reported to the police.
✅ Do1 Stop. 2 Help injured people and call 119 if needed. 3 Prevent another accident and secure safety. 4 Call 110 and report to police. 5 Contact your company or dormitory staff.
👀 LihatSetelah kecelakaan, sepeda dihentikan dan pengendara menelepon 110 dari tempat aman.
💡 ArtiJangan pergi walaupun kecelakaannya kecil. Kecelakaan sepeda juga harus dilaporkan kepada polisi.
✅ Lakukan1 Berhenti. 2 Tolong orang yang terluka dan telepon 119 bila perlu. 3 Amankan tempat agar tidak terjadi kecelakaan lagi. 4 Telepon 110 dan laporkan kepada polisi. 5 Hubungi perusahaan atau petugas asrama.
👀 NhìnSau tai nạn, xe đạp đã dừng và người đi xe gọi 110 từ nơi an toàn.
💡 Ý nghĩaKhông được rời đi dù tai nạn nhỏ. Tai nạn xe đạp cũng phải báo cho cảnh sát.
✅ Hành động1 Dừng lại. 2 Giúp người bị thương và gọi 119 nếu cần. 3 Bảo đảm an toàn để tránh tai nạn tiếp theo. 4 Gọi 110 và báo cảnh sát. 5 Liên hệ công ty hoặc người phụ trách ký túc xá.
最後のチェック
Q1. 自転車は道路のどちらを走りますか。
Q2. スマホを見たいときは？
Q3. 警察官が現場で反則金を求めました。どうしますか。
Which side of the roadway should you use?
Di sisi jalan mana Anda harus bersepeda?
Bạn phải đi xe đạp ở phía nào của đường?
今日覚えてほしいこと
- 自転車は車のなかま。車道の左側を走る。
- 信号と「止まれ」を守り、夜はライトをつける。
- 乗りながらスマホや傘を使わない。
- 駐輪場に止め、事故や警察のときは会社へ連絡する。
- 16歳以上は2026年4月から青切符の対象。
企業・監理団体・登録支援機関の皆さまへ
この記事を使ったオンライン生活オリエンテーション、社内研修、PDF教材の活用をご検討の場合は、お問い合わせください。外国人本人が「見て分かり、行動できる」教材として順次展開します。
講習・教材について相談する参考：警察庁「自転車の交通ルール」／警察庁「自転車の新しい制度」／警察庁「よくある質問」／e-Gov法令検索「道路交通法」（内容は2026年9月6日に確認。傘・イヤホン・駐輪などは、都道府県や市区町村のルール、会社・寮の決まりも確認してください。）
